Hợp nhất Hà Nam – Nam Định – Ninh Bình: Khai mở động lực phát triển mới cho vùng Đồng bằng sông Hồng

Phối cảnh dự án xây dựng đường trục cảnh quan nối Nam Định - Hoa Lư (tỉnh Ninh Bình). Ảnh: UBND tỉnh Nam Định

Ngày 12/4/2025, Hội nghị Trung ương 9 (khóa XIII) đã chính thức thông qua chủ trương hợp nhất ba tỉnh Hà Nam, Nam Định và Ninh Bình thành một đơn vị hành chính cấp tỉnh mới mang tên Ninh Bình, với trung tâm chính trị – hành chính đặt tại thành phố Ninh Bình (thuộc tỉnh Ninh Bình cũ).

Đây là một quyết định chiến lược, mang tầm nhìn dài hạn của Đảng nhằm tinh gọn bộ máy, tối ưu hóa không gian phát triển vùng và hình thành một cực tăng trưởng mới ở phía Nam vùng Đồng bằng sông Hồng.

Việc sáp nhập ba tỉnh không chỉ giúp nâng cao hiệu quả quản trị mà còn mở ra dư địa lớn để tái cấu trúc mạng lưới đô thị, công nghiệp, dịch vụ và giao thông kết nối vùng. Với tổng diện tích gần 4.000 km² và dân số hơn 4,4 triệu người, tỉnh Ninh Bình mới có quy mô đủ lớn để trở thành trung tâm công nghiệp – dịch vụ – du lịch mới của khu vực phía Bắc.

Các đô thị trọng điểm như Phủ Lý, Nam Định, Hoa Lư, Tam Điệp sẽ tạo thành trục phát triển liên kết, hình thành thế "tam giác động lực", kết nối qua các tuyến giao thông chiến lược như cao tốc Bắc – Nam, quốc lộ 1, quốc lộ 10 và cao tốc ven biển.

Trong cấu trúc phát triển mới, từng địa phương cũ sẽ phát huy thế mạnh riêng: Hà Nam trở thành trung tâm công nghiệp công nghệ cao và logistics; Nam Định tập trung phát triển kinh tế biển, dệt may, làng nghề truyền thống và cảng biển Ninh Cơ; Ninh Bình chú trọng bảo tồn di sản, phát triển du lịch sinh thái và công nghiệp cơ khí. Bên cạnh đó, sự hợp nhất còn tạo điều kiện để đồng bộ hóa quy hoạch vùng, xây dựng hành lang kinh tế – sinh thái ven sông Đáy và ven biển, phát triển các đô thị vệ tinh như Duy Tiên, Ý Yên, Kim Sơn, Yên Khánh…

Về nhân sự và tổ chức bộ máy, Ban Thường vụ Tỉnh ủy của ba tỉnh đã có phương án sắp xếp hợp lý đội ngũ cán bộ, bảo đảm tính kế thừa, ổn định và đáp ứng yêu cầu đổi mới. Dự kiến trong kỳ họp Quốc hội giữa năm 2025, đề án thành lập tỉnh Ninh Bình mới sẽ được chính thức phê chuẩn, hoàn tất các bước pháp lý và hành chính.

Trong giai đoạn 2025–2030, tỉnh mới đặt mục tiêu trở thành trung tâm công nghiệp – dịch vụ hiện đại của khu vực. Tầm nhìn đến năm 2035 là đạt chuẩn đô thị loại I trực thuộc Trung ương. Xa hơn, đến năm 2050, Ninh Bình sẽ là trung tâm kinh tế – văn hóa – du lịch bền vững, kết nối chặt chẽ với Thủ đô Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh và các tỉnh Bắc Trung Bộ.

Việc hợp nhất ba tỉnh không chỉ là sự kiện hành chính đơn thuần, mà còn là bước ngoặt lớn về tư duy phát triển vùng. Đây là cơ hội để vùng đất giàu truyền thống lịch sử – văn hóa này chuyển mình mạnh mẽ, bắt nhịp với xu thế phát triển hiện đại, hội nhập sâu rộng vào chuỗi giá trị quốc gia và quốc tế./.