Lan tỏa thói quen sống xanh trong trường học tại Hà Nội

Học sinh Hà Nội ghi dấu ấn tại cuộc thi toàn quốc

Lễ tổng kết và trao giải cuộc thi “Lối sống xanh - Đại sứ năng động bảo vệ môi trường” năm 2026. (Nguồn: BTC)

Cuộc thi “Lối sống xanh - Đại sứ năng động bảo vệ môi trường” năm 2026 khép lại với sự tham gia của đông đảo học sinh tiểu học trên cả nước. Trong đó, Hà Nội ghi dấu ấn khi giành 18 giải thưởng ở các hạng mục, cho thấy sự quan tâm của các nhà trường và học sinh Thủ đô đối với những hoạt động giáo dục ý thức bảo vệ môi trường.

Theo kết quả công bố tại lễ tổng kết, Trường Tiểu học Tân Mai (Hà Nội) giành giải Nhất hạng mục tập thể. Hai giải Nhì thuộc về Trường Tiểu học Thanh Xuân Nam và Trường Tiểu học Phương Mai. Bên cạnh đó, Trường Tiểu học Thịnh Liệt và Trường Tiểu học Thanh Lân cũng được trao giải Ba.

Ở các danh hiệu dành cho trường học, Trường Tiểu học Tân Mai được vinh danh là Trường xanh tiêu biểu; Trường Tiểu học Phương Mai nhận danh hiệu Trường xanh hạnh phúc; Trường Tiểu học và THCS Chu Văn An được trao danh hiệu Trường xanh sáng tạo.

Những kết quả này phản ánh sự tham gia của các cơ sở giáo dục tại Hà Nội trong việc khuyến khích học sinh tìm hiểu và thực hành các hoạt động thân thiện với môi trường. Không chỉ hướng tới thành tích trong một cuộc thi, các sáng kiến còn góp phần đưa những nội dung như phân loại rác, tái sử dụng vật liệu và giảm thiểu chất thải đến gần hơn với học sinh.

Cuộc thi được phát động từ tháng 5/2026, dành cho học sinh tiểu học trên toàn quốc. Thông qua hình thức thực hiện video clip, các em được khuyến khích chia sẻ hiểu biết, ý tưởng và những việc làm gần gũi liên quan đến bảo vệ môi trường. Sau gần 5 tháng triển khai, ban tổ chức ghi nhận 885 video dự thi đến từ 274 trường tiểu học thuộc 22 tỉnh, thành phố.

Các sản phẩm dự thi tập trung vào những vấn đề quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày như phân loại rác tại nguồn, tái sử dụng đồ vật, thu gom bao bì sau sử dụng và hạn chế lãng phí tài nguyên. Việc thể hiện nội dung bằng video cũng tạo điều kiện để học sinh phát huy khả năng sáng tạo, rèn luyện kỹ năng làm việc nhóm và sử dụng công nghệ số để truyền tải thông điệp tích cực.

Đưa kiến thức bảo vệ môi trường vào hoạt động học đường

Ban tổ chức trao giải cho các em đạt giải thưởng. (Nguồn: BTC)

Một trong những điểm đáng chú ý của cuộc thi là cách tiếp cận giáo dục môi trường thông qua hoạt động sáng tạo và trải nghiệm. Thay vì chỉ tiếp nhận kiến thức qua bài giảng, học sinh được khuyến khích quan sát những vấn đề phát sinh trong cuộc sống, tự tìm hiểu nguyên nhân và đề xuất giải pháp phù hợp với lứa tuổi.

Việc xây dựng video dự thi đòi hỏi các em phải lựa chọn chủ đề, tìm kiếm thông tin, xây dựng nội dung và phối hợp thực hiện. Quá trình này giúp học sinh chủ động tiếp cận các vấn đề môi trường, đồng thời hiểu rằng những hành động nhỏ như bỏ rác đúng nơi quy định, phân loại giấy và bao bì hay tái sử dụng vật dụng vẫn có thể tạo ra giá trị thiết thực.

Theo nhà báo Phan Việt Hùng, Phó Tổng biên tập Thường trực Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng, nhiều video dự thi được đầu tư nghiêm túc, có nội dung rõ ràng và ý tưởng sáng tạo. Dù thời lượng mỗi sản phẩm không dài, các em vẫn thể hiện được sự hiểu biết về phân loại rác và bảo vệ môi trường.

Ông cũng cho rằng cuộc thi không chỉ tạo sân chơi bổ ích mà còn giúp học sinh rèn luyện kỹ năng làm việc nhóm, từng bước hình thành năng lực số và biết sử dụng công nghệ để truyền tải những thông điệp có ích cho cộng đồng. Quan trọng hơn, những kiến thức được tiếp nhận cần được chuyển hóa thành hành vi cụ thể trong sinh hoạt thường ngày.

Đối với các trường học, việc lồng ghép nội dung bảo vệ môi trường vào hoạt động giáo dục có thể được triển khai dưới nhiều hình thức. Các buổi sinh hoạt ngoại khóa, hoạt động trải nghiệm, cuộc thi sáng tạo hay mô hình phân loại rác trong khuôn viên trường đều có thể trở thành môi trường để học sinh thực hành.

Tuy nhiên, hiệu quả không chỉ nằm ở số lượng chương trình được tổ chức mà còn phụ thuộc vào khả năng duy trì thói quen sau mỗi hoạt động. Khi học sinh thường xuyên được hướng dẫn và thực hành, những kiến thức về môi trường sẽ dần trở thành một phần trong nếp sinh hoạt tại trường học và gia đình.

Từ cuộc thi đến hoạt động thu gom, tái chế thực tế

Tại lễ trao giải, các em học sinh được tham gia trò chơi tương tác về các bước thu gom, tái chế. (Nguồn: BTC)

Không dừng lại ở việc nâng cao nhận thức, chương trình năm nay còn hướng tới thúc đẩy những hành động cụ thể trong trường học. Tại lễ tổng kết và trao giải diễn ra ngày 30/10 tại Trường Tiểu học - THCS Chu Văn An, Hà Nội, học sinh được chuyên gia hướng dẫn các bước xử lý vỏ hộp giấy sau sử dụng.

Thông qua hoạt động thực hành, các em được tìm hiểu cách phân loại, làm sạch và đưa bao bì vào hệ thống thu gom phù hợp. Đây là những thao tác cơ bản nhưng có ý nghĩa đối với quá trình tái chế, bởi chất thải cần được phân loại đúng cách ngay từ đầu để thuận lợi cho các khâu xử lý tiếp theo.

Vỏ hộp đồ uống là loại bao bì quen thuộc trong sinh hoạt của học sinh. Nếu bị bỏ lẫn với các loại rác thải khác, việc thu hồi và tái chế có thể gặp khó khăn. Ngược lại, khi được thu gom riêng và chuyển đến đơn vị chuyên môn, bao bì sau sử dụng có cơ hội được xử lý, tận dụng vật liệu và tiếp tục tham gia vào vòng đời sản xuất.

Tiếp nối cuộc thi, Nestlé Việt Nam cho biết sẽ phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo, Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng, Công ty Cổ phần Tetra Pak Việt Nam, các nhà trường và đơn vị chuyên môn để từng bước triển khai hoạt động thu gom vỏ hộp giấy đã qua sử dụng. Chương trình hướng tới hình thành thói quen phân loại rác tại nguồn, đồng thời kết nối nhà trường với các đơn vị thu gom, vận chuyển và tái chế.

Việc tổ chức hoạt động theo quy trình có sự tham gia của nhiều bên được xem là yếu tố cần thiết để duy trì hiệu quả. Nếu chỉ vận động học sinh phân loại mà thiếu điểm tiếp nhận và đơn vị xử lý phù hợp, rác thải sau phân loại vẫn có nguy cơ bị trộn lẫn trong quá trình thu gom.

Do đó, bên cạnh việc hướng dẫn học sinh, các đơn vị chuyên môn cần phối hợp với nhà trường để tổ chức các khâu tiếp nhận, vận chuyển và chuyển giao bao bì. Khi nhìn thấy kết quả cụ thể từ việc phân loại, học sinh sẽ có thêm động lực duy trì thói quen và hiểu rõ hơn ý nghĩa của hoạt động tái chế.

Xây dựng thói quen xanh từ trường học đến gia đình

Bà Lê Thị Hoài Thương, Giám đốc Đối ngoại, Nestlé Việt Nam phát biểu tại sự kiện. (Nguồn: BTC)

Giáo dục môi trường trong trường học sẽ phát huy hiệu quả tốt hơn khi có sự đồng hành của gia đình và cộng đồng. Những kiến thức học sinh được tiếp nhận tại lớp cần được duy trì trong sinh hoạt hằng ngày, từ việc phân loại rác tại nhà đến hạn chế sử dụng các sản phẩm gây lãng phí và tái sử dụng vật dụng khi còn khả năng.

Với học sinh tiểu học, việc hình thành thói quen cần bắt đầu từ những hướng dẫn đơn giản, dễ thực hiện và phù hợp với lứa tuổi. Giáo viên có thể tổ chức các hoạt động thực hành theo nhóm, hướng dẫn cách nhận biết từng loại rác hoặc xây dựng khu vực thu gom riêng trong trường. Phụ huynh cũng có thể khuyến khích con em thực hiện những việc làm tương tự tại gia đình.

Bên cạnh đó, việc sử dụng công nghệ số trong các hoạt động giáo dục môi trường mở ra thêm cơ hội để học sinh thể hiện ý tưởng và lan tỏa thông điệp. Những video ngắn, hình ảnh hoặc sản phẩm sáng tạo do chính các em thực hiện có thể giúp nội dung bảo vệ môi trường trở nên gần gũi, dễ tiếp nhận hơn với bạn bè cùng trang lứa.

Chia sẻ tại chương trình, bà Lê Thị Hoài Thương, Giám đốc Đối ngoại, Nestlé Việt Nam cho rằng một hành động chỉ thực sự tạo nên thay đổi khi được lặp lại và trở thành thói quen. Theo bà, việc phân loại và thu gom đúng cách vỏ hộp sau sử dụng là hành động nhỏ nhưng giúp học sinh trực tiếp thực hành bảo vệ môi trường, biến kiến thức thành thói quen trong cuộc sống hằng ngày.

Kết quả 18 giải thưởng của học sinh Hà Nội tại cuộc thi năm nay không chỉ ghi nhận sự sáng tạo và nỗ lực của các cá nhân, tập thể mà còn cho thấy vai trò của nhà trường trong việc nuôi dưỡng ý thức sống xanh. Khi giáo dục đi cùng trải nghiệm thực tế và có sự phối hợp giữa gia đình, nhà trường cùng các đơn vị chuyên môn, những hành động nhỏ sẽ có cơ hội được duy trì lâu dài, góp phần xây dựng thế hệ trẻ có trách nhiệm hơn với môi trường sống.