Phường Việt Hưng (Hà Nội) ra mắt Trung tâm học tập cộng đồng về PCCC và CNCH

Ra mắt Trung tâm Giáo dục cộng đồng về PCCC và CNCH tại phường Việt Hưng không chỉ bổ sung một địa điểm phục vụ công tác tuyên truyền, phổ biến kiến thức, mà còn gợi mở cách tiếp cận mới trong tổ chức những không gian công cộng gắn với nhu cầu an toàn của đô thị. Thay vì tiếp nhận kiến thức một chiều, người dân có thể trực tiếp quan sát, trải nghiệm và thực hành trong một môi trường được thiết kế cho mục tiêu giáo dục kỹ năng.

Đây là điểm đáng chú ý trong bối cảnh Hà Nội đang phát triển nhanh về quy mô dân cư, nhà ở và các loại hình công trình. Cùng với sự gia tăng mật độ đô thị, những yêu cầu về an toàn trong không gian sống ngày càng trở nên cấp thiết. Theo thống kê được công bố tại buổi lễ, trong 7 tháng đầu năm 2026, trên địa bàn thành phố xảy ra 441 vụ cháy, 3 vụ nổ, 177 vụ cứu nạn, cứu hộ và 922 vụ việc liên quan, làm 10 người tử vong, 15 người bị thương; thiệt hại về tài sản ước khoảng 83,8 tỷ đồng.

Từ thực tế đó, phòng cháy, chữa cháy không chỉ là câu chuyện của lực lượng chuyên môn hay yêu cầu kỹ thuật đối với từng công trình, mà cần được nhìn nhận như một bộ phận của văn hóa đô thị và kỹ năng sống. Một không gian cộng đồng dành riêng cho việc học tập, trải nghiệm PCCC và CNCH vì thế có thể đóng vai trò như một “phòng học mở”, nơi kiến thức về an toàn được chuyển hóa thành những thao tác cụ thể.

Phát biểu tại buổi lễ, Thiếu tướng Nguyễn Hồng Ky, Phó Giám đốc Công an thành phố Hà Nội đánh giá cao sự chủ động của phường Việt Hưng trong việc lựa chọn địa điểm, chuẩn bị cơ sở vật chất, trang thiết bị và nhân lực để đưa Trung tâm vào hoạt động. Việt Hưng là một trong những đơn vị hành chính cấp xã của thành phố sớm triển khai mô hình này, cùng với phường Tây Mỗ, xã Ô Diên và xã Đan Phượng.

Theo Thiếu tướng Nguyễn Hồng Ky, thực hiện chủ trương của Bộ Công an và hướng dẫn của Cục C07, việc nhân rộng Trung tâm Giáo dục cộng đồng về PCCC và CNCH nhằm tạo thêm những địa chỉ trực quan, thiết thực để người dân, học sinh, sinh viên được tiếp cận kiến thức và rèn luyện kỹ năng. Giá trị của mô hình không nằm ở việc truyền đạt thêm một lượng thông tin, mà quan trọng hơn là giúp người tham gia hình thành khả năng phản ứng phù hợp trước những tình huống có thể xảy ra trong đời sống.

Ở góc độ tổ chức không gian, đây cũng là một cách đưa chức năng giáo dục an toàn vào đời sống cộng đồng. Những thiết bị, mô hình và khu vực thực hành nếu được bố trí khoa học có thể tạo nên môi trường học tập trực quan, giúp người sử dụng dễ quan sát, dễ tiếp cận và chủ động tham gia. Với trẻ em, đó có thể là một trải nghiệm trực quan về nguy cơ cháy, cách thoát khỏi khu vực nguy hiểm; với người lớn, là cơ hội thực hành các thao tác xử lý sự cố mà trong điều kiện bình thường ít có cơ hội tiếp xúc.

Chủ tịch UBND phường Việt Hưng Vũ Xuân Trường cho rằng, thời điểm đầu tiên khi xảy ra sự cố thường có ý nghĩa quan trọng đối với việc hạn chế hậu quả. Vì vậy, địa phương không đặt mục tiêu xây dựng Trung tâm chỉ như một địa điểm tuyên truyền, mà hướng tới tạo dựng một môi trường để người dân được thực hành và hình thành kỹ năng ứng phó.

Cách tiếp cận này đặt ra yêu cầu về sự gắn kết giữa không gian, thiết bị và phương pháp giáo dục. Một trung tâm cộng đồng chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi người dân cảm thấy đây là nơi gần gũi, dễ tiếp cận và có thể quay lại nhiều lần. Các hoạt động trải nghiệm vì thế cần được tổ chức linh hoạt, phù hợp với từng nhóm tuổi, nghề nghiệp và đặc điểm sử dụng không gian.

Đặc biệt, với một đô thị có tốc độ phát triển nhanh như Hà Nội, những không gian giáo dục cộng đồng về an toàn có thể được xem xét trong tổng thể quy hoạch các thiết chế phục vụ đời sống dân cư. Không gian PCCC và CNCH không nhất thiết phải tồn tại như một chức năng biệt lập, mà có thể kết nối với trường học, nhà văn hóa, trung tâm sinh hoạt cộng đồng, không gian công viên hoặc các thiết chế công cộng khác để hình thành mạng lưới giáo dục kỹ năng đô thị.

Từ góc nhìn này, Trung tâm tại Việt Hưng có ý nghĩa vượt ra ngoài phạm vi một công trình phục vụ tuyên truyền. Đây là thử nghiệm về cách tạo lập một không gian mà ở đó người dân được đặt vào vai trò chủ thể của quá trình học tập và thực hành. Khi kiến thức được trải nghiệm bằng hành động, ý thức an toàn có thêm cơ hội trở thành thói quen trong đời sống.

Phường Việt Hưng kỳ vọng Trung tâm sẽ trở thành địa chỉ thường xuyên dành cho người dân, học sinh, cán bộ và người lao động đến học tập, trải nghiệm các kỹ năng chữa cháy, thoát nạn, cứu người và xử lý tình huống khẩn cấp. Xa hơn, mô hình này có thể góp phần hình thành nhận thức mới về thiết kế và sử dụng không gian đô thị: mỗi công trình, mỗi khu dân cư và mỗi không gian công cộng đều cần được nhìn từ yêu cầu bảo đảm an toàn cho con người.

Trong quá trình đô thị hóa, một thành phố đáng sống không chỉ được đánh giá bằng diện mạo kiến trúc, chất lượng hạ tầng hay tiện ích công cộng, mà còn bởi khả năng bảo vệ con người trước những rủi ro bất ngờ. Vì vậy, việc dành một vị trí phù hợp cho giáo dục PCCC và CNCH trong hệ thống không gian cộng đồng cũng chính là đầu tư cho chất lượng sống và khả năng chống chịu của đô thị.