Kiến tạo đô thị theo chiều cao từ kinh nghiệm quốc tế

Phát triển nhà cao tầng không đơn thuần là cuộc đua về chiều cao hay những biểu tượng kiến trúc nổi bật trên đường chân trời đô thị. Đó là câu chuyện về tầm nhìn quy hoạch, sự kết nối hạ tầng và khả năng tạo dựng những không gian sống chất lượng cho cộng đồng. Đây là thông điệp xuyên suốt được các chuyên gia quốc tế chia sẻ tại chương trình “Flirting with Gravity #1 – Above Clouds” diễn ra ngày 6-6 tại Nhà hát Hồ Gươm.

Nhà cao tầng phải trở thành một phần của hệ sinh thái đô thị

Tại sự kiện, ông Mustafa Chehabeddine đã trình bày chuyên đề “Shaping the Skyline” (Định hướng đường chân trời), giới thiệu nhiều bài học từ các dự án biểu tượng trên thế giới như CITIC Tower, Ping An Finance Center, Hudson Yards và One Vanderbilt.

Ông Mustafa Chehabeddine, Giám đốc Thiết kế KPF London chia sẻ tại chương trình. Ảnh: BTC

Theo ông Mustafa Chehabeddine, xu hướng phát triển công trình siêu cao tầng trên thế giới đã có nhiều thay đổi trong những năm gần đây. Nếu trước đây các tòa nhà cao tầng chủ yếu được xem là biểu tượng của sức mạnh kinh tế và công nghệ, thì hiện nay chúng được định hướng trở thành một phần hữu cơ của hệ sinh thái đô thị.

Điều đó đòi hỏi quá trình phát triển nhà cao tầng phải gắn liền với quy hoạch giao thông công cộng, hệ thống hạ tầng kỹ thuật, không gian xanh và nhu cầu sử dụng thực tế của người dân. Một công trình thành công không chỉ được đánh giá bằng chiều cao mà còn bởi khả năng kết nối với thành phố và đóng góp vào chất lượng sống đô thị.

Thực tế cho thấy nhiều dự án quốc tế đã được thiết kế theo mô hình tích hợp trực tiếp với các tuyến tàu điện ngầm, trung tâm trung chuyển giao thông hoặc các không gian công cộng lớn. Cách tiếp cận này giúp giảm áp lực lên hệ thống giao thông đô thị, đồng thời nâng cao khả năng tiếp cận của người dân.

Đáng chú ý, nhiều công trình hiện nay được phát triển như những “thành phố theo chiều đứng”, nơi hội tụ đồng thời các chức năng văn phòng, thương mại, khách sạn, căn hộ, dịch vụ văn hóa và giải trí. Mô hình này góp phần tối ưu hóa sử dụng đất và tạo ra những trung tâm hoạt động đô thị mới ngay trong một tổ hợp công trình.

Công nghệ và quy hoạch là chìa khóa cho đô thị tương lai

Chia sẻ tại chương trình, ông John Peroto cho rằng đối với các công trình siêu cao tầng, yếu tố quyết định thành công nằm ở kinh nghiệm, công nghệ và độ chính xác trong toàn bộ quá trình thiết kế, thi công cũng như vận hành.

Ông là một trong những chuyên gia tham gia dự án Jeddah Tower – công trình được kỳ vọng sẽ trở thành tòa tháp đầu tiên trên thế giới vượt ngưỡng 1.000m chiều cao. Theo ông, việc kiểm soát tải trọng, tác động của gió, điều kiện địa chất và các giải pháp an toàn luôn là những thách thức đặc biệt đối với các dự án siêu cao tầng.

Ông John Peroto, Giám đốc điều hành Thornton Tomasetti Chicago chia sẻ tại chương trình. Ảnh: BT

Các chuyên gia cũng cho rằng Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để nghiên cứu và áp dụng các mô hình phát triển đô thị theo chiều cao. Quá trình đô thị hóa nhanh, dân số tập trung tại các thành phố lớn cùng áp lực ngày càng gia tăng về quỹ đất đòi hỏi những giải pháp phát triển hiệu quả hơn trong tương lai.

Tuy nhiên, phát triển theo chiều cao không đồng nghĩa với việc chạy theo những kỷ lục về quy mô. Điều quan trọng là các công trình phải hài hòa với bối cảnh văn hóa, lịch sử và cảnh quan đô thị hiện hữu. Mỗi dự án cần tạo ra những giá trị cộng đồng thông qua hệ thống không gian công cộng chất lượng, môi trường sống tiện nghi và khả năng kết nối với hạ tầng đô thị.

Theo Ban tổ chức, chuỗi đối thoại “Flirting with Gravity” được xây dựng như một diễn đàn kết nối tri thức quốc tế với nhu cầu phát triển thực tiễn tại Việt Nam. Những kinh nghiệm từ các đô thị lớn trên thế giới không chỉ mang đến góc nhìn mới về kiến trúc và kỹ thuật xây dựng mà còn góp phần gợi mở các giải pháp phát triển đô thị bền vững, thích ứng với những yêu cầu của tương lai.

Trong bối cảnh các thành phố Việt Nam đang hướng tới mô hình đô thị thông minh, xanh và phát triển bền vững, những bài học quốc tế về công trình cao tầng cho thấy chiều cao chỉ thực sự có ý nghĩa khi được đặt trong tổng thể chiến lược phát triển đô thị lấy con người làm trung tâm.