Hội thảo Nâng cao hiệu quả công tác quản lý kiến trúc nông thôn

Tham dự Hội thảo có Ths.KTS Vũ Đình Thành – Phó Viện trưởng phụ trách Viện Kiến trúc Quốc gia, TS.KTS Trịnh Hồng Việt – Phó Viện trưởng Viện Kiến trúc Quốc gia, ông Vũ Anh Tú – Phó Vụ trưởng Vụ Quy hoạch kiến trúc, TS.KTS Nguyễn Tất Thắng – Trưởng phòng Quản lý khoa học – kỹ thuật và dữ liệu và nhiều KTS, đại diện Vụ Quy hoạch – Kiến trúc (Bộ Xây dựng) và nhiều chuyên gia kiến trúc – quy hoạch đầu ngành.

Trải qua quá trình hàng nghìn năm hình thành và phát triển, hiện tại nông thôn Việt Nam tại mỗi vùng miền trên cả nước đang có trong mình quỹ di sản di tích công trình kiến trúc, cảnh quan tự nhiên với các giá trị đặc sắc. Việt Nam có 54 dân tộc và gần 70% dân số hiện nay đang sống ở nông thôn, trong khi nông thôn các vùng miền lại có những đặc trưng riêng về văn hóa, phong tục tập quán, kiến trúc riêng. Thực tế cho thấy, những giá trị to lớn của kiến trúc nông thôn là không thể phủ nhận, tuy nhiên trong bối cảnh đô thị hóa nhanh chóng, cùng với những nguyên nhân chủ quan và khách quan, nhiều giá trị tốt đẹp của nông thôn truyền thống đang dần mất đi.

Tại khu vực nông thôn, việc xây dựng khá tuỳ tiện, không có hướng dẫn định hướng cho kiến trúc trong xây dựng nhà ở nông thôn cho người dân. Vì vậy, cấu trúc làng xã đã biến dạng, kiến trúc pha tạp đang làm mất dần bản sắc Việt Nam. Tuy nhiên, văn bản pháp quy triển khai định hướng chưa đi thẳng vào nội dung cụ thể, chưa đủ sâu về khía cạnh thực tiễn. Các biện pháp không khả thi, tuyên truyền phổ biến không hoạt động, năng lực cán bộ quản lí thấp, lực lượng rất mỏng, trách nhiệm của chính quyền các cấp chưa rõ ràng; trách nhiệm của cơ quan chuyên môn kiến trúc, quy hoạch, xây dựng, tư vấn kiến trúc và nhà thầu chưa được luật hoá. Các địa phương rất khó khăn trong phương pháp chỉ đạo định hướng cụ thể cho địa phương như thế nào, nguồn lực nào để thực hiện. Mặc dù đã có chỉ đạo của Chính phủ, cũng như văn bản quy phạm pháp luật hướng dẫn, mẫu quy chế về quản lý kiến trúc đô thị, quản lý không gian cảnh quan nhưng nhiều tỉnh, thành phố không thể tổng kết đánh giá được những gì đã diễn ra đối với kiến trúc trên địa bàn do mình quản lý.

Để khắc phục những tồn tại đó, cần thực hiện tốt công tác quản lý kiến trúc và sớm xây dựng quy chế quản lý kiến trúc tại nông thôn. Đây là nhiệm vụ hết sức quan trọng và bức thiết nhằm đảm bảo phù hợp với thực tế phát triển hiện nay, tránh những khó khăn bất cập trong quá trình thực hiện sau này.

Phát biểu khai mạc Hội thảo, Ông Vũ Đình Thành nhấn mạnh: “Nông thôn đang thay đổi nhanh chóng, điều này đồng nghĩa với yêu cầu trong công tác quản lý kiến trúc nông thôn hôm nay sẽ khác 10 năm trước đây và yêu cầu công tác quản lý 10 năm tới đây cũng sẽ rất khác với yêu cầu ngày hôm nay. Hội thảo ngày hôm nay là dịp để Viện Kiến trúc Quốc gia có thể tiếp thu ý kiến của các chuyên gia, từ đó xây dựng kế hoạch thực hiện các nhiệm vụ nghiên cứu mới về lĩnh vực này trong thời gian tới”.

Nhằm đánh giá sự phát triển kiến trúc tại nông thôn những năm gần đây, Hội thảo đã lắng nghe tham luận của các chuyên gia về những nội dung chính: Thực trạng công tác xây dựng quy chế quản lý kiến trúc nông thôn tại các địa phương trên cả nước – TS.KTS Tạ Quốc Thắng, Vụ Quy hoạch – Kiến trúc, Bộ Xây dựng; Xây dựng và quản lý kiến trúc điểm dân cư nông thôn – PGS.TS.KTS Nguyễn Đình Thi, Trường Đại học Xây dựng Hà Nội; Quỹ các công trình kiến trúc truyền thống trong xây dựng quy chế quản lý kiến trúc ở nông thôn – TS.KTS Nguyễn Tất Thắng, Viện Kiến trúc Quốc gia; Nhà ở ven đô, thì điểm tại làng Bồ Vị, thị trấn Yên Thịnh, huyện Yên Mỹ, tỉnh Ninh Binh – ThS.KTS Đảo Hải Nam, Công Ty Kiến Trúc Quốc Tế 1+1>2.

Bên cạnh đó, Hội thảo cũng được nhận được những ý kiến đóng góp, chia sẻ của các chuyên gia, nhà quản lý trong lĩnh vực kiến trúc nông thôn. Qua đó giúp các cơ quan nhà nước có thẩm quyền sẽ thực hiện kiểm tra, thanh tra, xử lý các vi phạm hành chính về quản lý không gian, kiến trúc, cảnh quan tại địa phương và giúp kiểm soát việc xây dựng mới, chỉnh trang toàn khu vực, đồng thời hướng dẫn định hướng cho kiến trúc trong xây dựng và phát triển nông thôn.

Kết thúc Hội thảo, TS.KTS Nguyễn Tất Thắng cảm ơn ý kiến hết sức quan trọng nhằm Nâng cao hiệu quả công tác quản lý kiến trúc nông thôn của các chuyên gia. Trong thời gian tới Viện Kiến trúc Quốc gia sẽ tiếp thu các ý kiến để xây dựng kế hoạch thực hiện các nhiệm vụ nghiên cứu về lĩnh vực này.

Một số hình ảnh tại Hội Thảo