Hà Nội: Minh bạch quy hoạch từ nền tảng số

Đưa thông tin quy hoạch đến tận người dân

Cầm tờ thông báo vừa được cán bộ phường Kim Liên chuyển tới tận nhà, ông Bùi Ngọc Hiệp (phường Kim Liên, Hà Nội) dùng điện thoại quét mã QR được in ngay trên văn bản. Chỉ sau vài giây, toàn bộ tài liệu liên quan đến phương án cải tạo, chỉnh trang và mở rộng Quốc lộ 1A hiện lên trên màn hình điện thoại.

Theo ông Hiệp, cán bộ phường không chỉ phát thông báo mà còn trực tiếp trao đổi, hướng dẫn người dân cách truy cập thông tin dự án thông qua mã QR. Nhờ đó, người dân có thể dễ dàng tìm hiểu các nội dung liên quan đến quy hoạch mà không cần phải đến trụ sở cơ quan nhà nước để tra cứu như trước.

Câu chuyện tại phường Kim Liên phản ánh cách tiếp cận mới trong công tác công khai quy hoạch tại Hà Nội. Thay vì chỉ niêm yết hồ sơ tại các điểm công cộng, thông tin đang được đưa đến gần người dân hơn thông qua các nền tảng số và các hình thức tuyên truyền trực quan.

Ông Trương Minh Quang, Phó Chủ tịch UBND phường Kim Liên cho biết, thực hiện chỉ đạo của UBND TP Hà Nội và Sở Quy hoạch – Kiến trúc, địa phương đã triển khai nhiều hình thức công khai đối với các đồ án quy hoạch trên địa bàn.

Theo đó, từ Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết đến phương án mở rộng Quốc lộ 1A đều được công khai bằng nhiều kênh khác nhau. Bên cạnh việc niêm yết bản vẽ tại trụ sở UBND phường, nhà sinh hoạt cộng đồng và các tổ dân phố, thông tin còn được đăng tải trên website, fanpage chính thức của phường và tích hợp trên hệ thống mã QR để người dân dễ dàng tiếp cận.

Đối với các đồ án quy hoạch có khối lượng tài liệu lớn, giải pháp số hóa mang lại nhiều thuận lợi. Người dân chỉ cần sử dụng điện thoại thông minh là có thể truy cập đầy đủ hồ sơ, bản vẽ và các tài liệu liên quan mà không bị giới hạn bởi không gian hay thời gian.

Theo ông Trương Minh Quang, việc ứng dụng mã QR không chỉ giúp tiết kiệm chi phí in ấn mà còn tạo điều kiện để thông tin được chia sẻ nhanh chóng, rộng rãi và thuận tiện hơn.

Song song với việc công khai hồ sơ, địa phương còn tổ chức các hội nghị tại khu dân cư để tuyên truyền, phổ biến nội dung quy hoạch. Các đơn vị liên quan và chủ đầu tư được mời tham dự nhằm cung cấp thông tin, giải đáp những vấn đề người dân quan tâm.

Đối với các ý kiến góp ý hoặc kiến nghị, phường tiếp nhận thông qua nhiều kênh khác nhau như đơn thư, các hội nghị tuyên truyền, website, fanpage và các nền tảng trực tuyến. Những nội dung thuộc thẩm quyền sẽ được xem xét, phản hồi kịp thời; các nội dung vượt thẩm quyền được tổng hợp, báo cáo cơ quan chức năng để xử lý theo quy định.

Xây dựng hệ thống dữ liệu quy hoạch tập trung

Từ thực tiễn tại cơ sở, Hà Nội đang từng bước đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác công khai và cung cấp dữ liệu quy hoạch.

Ông Trịnh Quang Dũng, Trưởng phòng Quản lý hoạt động quy hoạch kiến trúc đô thị, Sở Quy hoạch – Kiến trúc Hà Nội cho biết, thành phố đang chỉ đạo xây dựng hệ thống thông tin quy hoạch và trung tâm dữ liệu quy hoạch tập trung. Khi hệ thống này được hoàn thiện, người dân sẽ có thể tiếp cận và tra cứu thông tin quy hoạch nhanh chóng, thuận tiện hơn thông qua môi trường số.

Hiện nay, thông tin quy hoạch đã được công khai trên cổng thông tin điện tử của thành phố. Tuy nhiên, do hạn chế về dung lượng dữ liệu nên khả năng tra cứu chủ yếu mới đáp ứng ở mức độ tổng thể. Cuối năm 2026, Hà Nội sẽ hoàn thiện phần mềm thông tin quy hoạch cho phép người dân truy cập bằng máy tính hoặc điện thoại thông minh để tra cứu chi tiết các khu vực, vị trí quan tâm.

Bên cạnh hình thức tra cứu trực tuyến, người dân vẫn có thể gửi văn bản đề nghị cung cấp thông tin quy hoạch thông qua Trung tâm Phục vụ hành chính công hoặc trực tiếp tới chính quyền địa phương và các cơ quan chuyên môn để được cung cấp thông tin đối với từng vị trí cụ thể.

Theo đại diện Sở Quy hoạch – Kiến trúc Hà Nội, việc xây dựng cơ sở dữ liệu quy hoạch đang được triển khai đồng bộ từ hạ tầng dữ liệu đến phần mềm quản lý và khai thác. Công tác này đang được thành phố thực hiện và hiện đang tập trung vào nhiệm vụ chuẩn hóa, đồng bộ dữ liệu nhằm bảo đảm tính chính xác, đầy đủ và khả năng cập nhật thường xuyên.

Một trong những yêu cầu được đặt ra là toàn bộ hồ sơ quy hoạch sau khi được phê duyệt phải được số hóa để tích hợp vào cơ sở dữ liệu dùng chung của thành phố. Đây là nền tảng quan trọng để hình thành hệ thống thông tin quy hoạch thống nhất, phục vụ công tác quản lý Nhà nước cũng như nhu cầu tra cứu của người dân.

Theo kế hoạch, sau giai đoạn chạy thử, hệ thống sẽ được đưa vào vận hành chính thức, tạo điều kiện để người dân tiếp cận thông tin quy hoạch trực tuyến một cách thuận lợi hơn.

Việc công khai thông tin quy hoạch được đánh giá có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong bối cảnh tốc độ đô thị hóa của Hà Nội ngày càng cao. Khi có trong tay nguồn thông tin chính thống từ cơ quan quản lý nhà nước, người dân sẽ có cơ sở tin cậy để tìm hiểu, đối chiếu và kiểm chứng các thông tin liên quan đến quy hoạch.

Mặt khác, minh bạch hóa dữ liệu cũng góp phần hạn chế tình trạng tin đồn hoặc thông tin chưa được kiểm chứng trên môi trường mạng. Thông qua việc tiếp cận các nguồn dữ liệu chính thức, người dân có thể chủ động nắm bắt định hướng phát triển không gian đô thị, từ đó xây dựng kế hoạch sinh sống, đầu tư và sản xuất phù hợp.

Không chỉ dừng lại ở quyền được biết, việc công khai quy hoạch còn tạo điều kiện để người dân tham gia giám sát quá trình triển khai các dự án và kế hoạch phát triển đô thị. Đây cũng là kênh quan trọng giúp phát hiện những bất cập trong quá trình thực hiện, góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực đất đai và tăng cường tính minh bạch trong quản lý đô thị.

Từ những bảng niêm yết tại địa phương đến các nền tảng dữ liệu số đang được xây dựng, công tác công khai quy hoạch của Hà Nội đang từng bước chuyển đổi theo hướng hiện đại, minh bạch và lấy người dân làm trung tâm.

Khi hệ thống dữ liệu quy hoạch tập trung được hoàn thiện, khoảng cách giữa cơ quan quản lý và người dân trong tiếp cận thông tin sẽ tiếp tục được rút ngắn, tạo nền tảng cho sự đồng hành của cộng đồng trong quá trình phát triển Thủ đô.

Lại Tấn/HNM