Dấu ấn Kiến trúc sư VIAr trên mọi miền Tổ quốc

Kế thừa và tiếp nối truyền thống của thế hệ đi trước, “lửa thử vàng, gian nan thử sức”, vượt qua những khó khăn, những con người Viar đã và đang góp phần kiến tạo những vùng đất, xây dựng nên một Việt Nam tươi đẹp hơn.

Kiến tạo những vùng đất

Trải qua 45 năm xây dựng và phát triển, với sự đóng góp không nhỏ của các thế hệ lãnh đạo, các kiến trúc sư qua các thời kỳ đã tạo nên thương hiệu Viện Kiến trúc Quốc gia đáp ứng tốt các nhiệm vụ chính trị, chuyên môn trong nghiên cứu khoa học và ứng dụng thực tiễn.        

Qua quá trình phát triển, những kiến trúc sư, kỹ sư VIAr đã tạo nên nhiều công trình kiến trúc, những đồ án quy hoạch góp phần quan trọng vào sự phát triển chung của đất nước. Từ những thiết kế điển hình giai đoạn tái thiết xây dựng lại đất nước như trụ sở cơ quan, khu nhà ở tập thể, nhà máy, công xưởng… đến những đồ án quy hoạch tại các tỉnh thành, các dự án nhà ở xã hội, nhà chống bão lũ, công trình xanh, tiết kiệm năng lượng… Những con người VIAr đang thầm lặng vẽ lên những vùng đất, tạo đà cho phát triển kinh tế xã hội của các địa phương.

Theo chân Đoàn công tác của Trung tâm Quy hoạch và Thiết kế đô thị (trực thuộc VIAr) đi khảo sát thực tế quy hoạch tại huyện Vị Xuyên (Hà Giang) mới thấm thía nỗi gian nan và tâm huyết của mỗi kiến trúc sư đối với vùng đất nơi địa đầu Tổ quốc. Đã 3 tháng dầm mưa, dãi nắng tại Vị Xuyên, KTS. Kiều Tiến Trung chia sẻ: “Xa xôi, đi lại khó khăn, tôi không nhớ mình đã phải đi qua bao nhiêu đèo dốc khúc khuỷu, địa hình dốc hiểm trở đi lại khó khăn, bà con dân tộc còn nghèo lắm! Nhưng dường như đây lại là động lực, thôi thúc những kiến trúc sư như chúng tôi tìm tòi, khám phá để xây dựng được đồ án quy hoạch cho địa phương”.

Anh Trung cũng cho biết, Hà Giang nằm trong khu vực địa bàn vùng núi cao phía bắc lãnh thổ Việt Nam với quần thể núi non hùng vĩ, địa hình hiểm trở, có độ cao trung bình từ 800m đến 1.200m so với mực nước biển. Tại huyện Vị Xuyên, một địa phương có nhiều đồi núi cao, qúa trình lập quy hoạch, chúng tôi phải phối hợp với các cơ quan, tổ chức liên quan, Ủy ban nhân dân huyện nghiên cứu, xây dựng quy hoạch; nghiên cứu khảo sát và căn cứ phân tích, đánh giá, dự báo về các yếu tố, điều kiện, nguồn lực, bối cảnh phát triển, đánh giá thực trạng phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, đề xuất các quan điểm chỉ đạo và mục tiêu, các định hướng ưu tiên phát triển làm cơ sở lập quy hoạch.

Giữa cái nắng bỏng rát của mùa hè, quệt những giọt hồ hôi, anh Trung trăn trở: “Sẽ còn cả chặng đường dài nữa nhưng vì mục tiêu phía trước, vì những vùng đất phát triển trù phú trong tương lai, tôi và anh em kiến trúc sư mong muốn sẽ hoàn thành sớm nhiệm vụ nhưng quan trọng nhất, làm sao để đây sẽ là vùng đất tạo đà phát triển cho phía Đông Bắc của tỉnh Hà Giang”.

Là một trong những kiến trúc sư góp phần lập Đồ án Quy hoạch phân khu, khu đô thị ven đô Phong Quang (Phân khu 9) thuộc Quy hoạch chung đô thị Hà Giang, KTS. Hoàng Duy Nam vẫn nhớ như in những lần anh em trong đoàn vất vả trèo đèo, lội suối đi khảo sát.

KTS. Hoàng Duy Nam cho biết, với mục tiêu nhằm cụ thể hóa định hướng Quy hoạch chung đô thị Hà Giang, tỉnh Hà Giang đến năm 2035, chúng tôi xác định xây dựng đồ án trên cơ sở bảo tồn, phát huy những giá trị truyền thống văn hóa, tôn trọng môi trường đô thị theo hướng phát triển du lịch sinh thái, đồng thời bảo vệ tự nhiên, tạo dựng cảnh quan đô thị, cải tạo nâng cấp khu dân cư hiện trạng và phát triển đô thị văn minh – hiện đại theo hướng tăng trưởng xanh, bền vững.

 “Niềm vui lớn nhất của chúng tôi sau những ngày vất vả là đồ án được phê duyệt. Sau 9 tháng nỗ lực, năm 2023, UBND Tỉnh Hà Giang đã có quyết định phê duyệt nhiệm vụ đồ án Quy hoạch phân khu, khu đô thị ven đô Phong Quang. Đây cũng là kỷ niệm được viết tiếp trong cuộc hành trình làm mới những vùng đất”, anh Nam hồ hởi chia sẻ thêm.

Góp phần hiện thực hóa 01 triệu căn nhà ở xã hội

Đây là chủ trương đã được Thủ tướng và Bộ Xây dựng quán triệt. Để đảm bảo đến năm 2030 cả nước đạt hơn 01 triệu căn nhà ở xã hội cho người thu nhập thấp, đòi hỏi việc phát triển nhà ở xã hội, nhà ở công nhân cả về chất lượng và số lượng là yêu cầu thực tế và cấp bách hiện nay. Công tác thiết kế thi công đối với loài hình nhà ở này đang đặt ra nhiều thách thức.

Trước đòi hỏi cấp thiết, với chức năng, nhiệm vụ được giao, những năm qua, Viện Kiến trúc Quốc gia đã ban hành những tiêu chuẩn, quy chuẩn, thiết kế điển hình, thiết kế thực nghiệm về nhà ở xã hội, nghiên cứu cơ chế chính sách, lý luận phê bình cho nhà ở xã hội.

Những quy chuẩn, tiêu chuẩn thiết kế này đã được áp dụng tại một số dự án như: Đồ án Quy hoạch Khu công nghiệp Sông Công 2, giai đoạn 2 quy mô khoảng 360ha, trong đó việc quy hoạch khu công nghiệp gắn liền với quy hoạch khu nhà ở công nhân. Lập Báo cáo nghiên cứu khả thi, thiết kế bản vẽ thi công và lập tổng dự toán các dự án Nhà ở xã hội tại các địa phương như: Dự án Nhà ở khu dân cư số 3 thành phố Bắc Giang với tổng mức đầu tư 200 tỷ; Dự án Khu nhà ở xã hội thuộc dân cư đồi Ngân hàng tại phường Hồng Hải và phường Cao Thắng, thành phố Hạ Long, Quảng Ninh với tổng mức đầu tư khoảng 1.300 tỷ đồng….

Chia sẻ về quá trình thiết kế thi công Dự án Khu nhà ở xã hội thuộc dân cư đồi Ngân hàng tại phường Hồng Hải và phường Cao Thắng, thành phố Hạ Long, KTS. Nguyễn Thành Long cho biết, từ ý tưởng của chủ đầu tư về dự án Nhà ở xã hội khu dân cư Đồi ngân hàng được thiết kế lấy cảm hứng từ đất nước mặt trời mọc Nhật Bản, dự án mang đến một lối sống tối giản, tinh tế, an yên giúp cho cư dân có thể tận hưởng trọn vẹn từng khoảnh khắc của cuộc sống.

Dự án nhà ở xã hội Đồi Ngân Hàng có quy mô dân số dự kiến khoảng 3.880 người. Theo quy hoạch, dự án sẽ có 3 tòa nhà chung cư, Ba tòa nhà sẽ có tổng cộng 986 căn hộ.

“Đây là một trong những công trình nhà ở xã hội đặc biệt tạo dấu ấn bởi hệ thống kết cấu và kiến trúc nhà ở xã hội mang tiêu chuẩn quốc tế. Dự án cũng một lần nữa khẳng định tầm vóc và vai trò quan trọng của Viện Kiến trúc Quốc gia trong việc thiết kế thi công nhà ở xã hội”, KTS. Nguyễn Thành Long chia sẻ thêm.

Thực hiện Nghị quyết số 06-NQ/TW ngày 24/1/2022 của Bộ Chính trị về “Quy hoạch, xây dựng, quản lý và phát triển bền vững đô thị Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045”, trong những năm qua, Viện Kiến trúc Quốc gia đã nghiên cứu nhiều vấn đề lý luận trong quản lý đô thị, phát triển đô thị xanh, thông minh. Chủ động mở rộng hợp tác, liên kết với các địa phương, nghiên cứu khoa học, thực hiện dịch vụ tư vấn cho các địa phương về các chương trình phát triển đô thị, thiết kế đô thị, chỉnh trang đô thị, thiết kế kiến trúc công trình và quy hoạch xây dựng; Góp phần giúp cho các địa phương trong công tác hoạch định không gian phát triển kinh tế xã hội, thu hút đầu tư.

Viện đã tham gia dự án đầu tư xây dựng Trụ sở làm việc các cơ quan Đảng của tỉnh Cao Bằng; Dự án đầu tư xây dựng Khu nhà ở The Dawn Rạng Đông Residence, TP. Phan Thiết, tỉnh Bình Thuận; Dự án đầu tư xây dựng Nhà thời giáo xứ Nghĩa Lộ, Thị xã Nghĩa Lộ, tỉnh Yên Bái; Dự án đầu tư xây dựng Trưởng Đại học Nguyễn Tất Thành cơ sở Bảo Lộc, Lâm Đồng; Dự án đầu tư xây dựng sân vận động Tiên Du, huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh.

Song song với công tác tư vấn thiết kế nhiều công trình kiến trúc trên cả nước, đội ngũ kiến trúc sư của Viện đã đẩy mạnh gắn kết giữa công tác nghiên cứu khoa học và thực tiễn, tham gia nhiều cuộc thi phương án thiết kế kiến trúc đạt giải cao như:  Giải Nhất: Biểu tượng kiến trúc từ truyền thống đến hiện đại; Giải Nhất: Biểu tượng thành phố Hòa Bình, Mẫu công trình biểu tượng tỉnh Hải Dương; Giải Nhất: Phương án kiến trúc xây dựng Trung tâm Hành chính Lộc Ninh, tỉnh Bình Phước; Giải Nhất cuộc thi ý tưởng quy hoạch phân khu thị trấn Paksong, tỉnh Champasak, Lào…

Tư vấn lập báo cáo nghiên cứu khả thi - Dự án Phát triển các Đại học Quốc gia Việt Nam - Tiểu dự án Đại học Quốc gia Hà Nội; Khu tổ hợp du lịch nghỉ dưỡng Sonasea Vân Đồn Harbor City - Phân khu 1.

Viện cũng tham gia thực hiện nhiều đồ án quy hoạch ở các cấp độ như quy hoạch tỉnh, quy hoạch vùng, quy hoạch chung, quy hoạch phân khu, chi tiết tại các tỉnh/thành trên cả nước như Hà Nội, TP. HCM, Hải Phòng, Quảng Ninh, Bắc Giang, Bắc Ninh, Lạng Sơn, Lai Châu, Cao Bằng, Sơn La, Đà Nẵng, Thanh Hóa, Thừa Thiên Huế, Lâm Đồng, Bà Rịa – Vũng Tàu, Bình Phước, Sóc Trăng.