Bắc Ninh: Tạo bước đột phá, tăng tốc phát triển

Đổi mới và sáng tạo - đòn bẩy tăng trưởng kinh tế

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế trở thành một xu thế tất yếu, đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển của đất nước. Tỉnh Bắc Ninh là một trong những địa phương tiên phong dẫn đầu cả nước trong việc phát huy vai trò của kinh tế đối ngoại, tranh thủ các nguồn lực từ bên ngoài để phát triển bền vững kinh tế.  

Chiến lược phát triển kinh tế đối ngoại là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt của tỉnh Bắc Ninh. Không chỉ tích cực đổi mới hình thức, nâng cao hiệu quả hoạt động xúc tiến, Bắc Ninh còn tăng cường thu hút đầu tư cùng các giải pháp đồng hành cùng doanh nghiệp, nhờ vậy thu hút đầu tư nước ngoài của địa phương tiếp tục khởi sắc với nhiều thành quả tốt đẹp.

Cụ thể, điểm mới trong xúc tiến đầu tư và thu hút vốn của tỉnh là đẩy mạnh đầu tư gắn với phát triển bền vững các khu cụm công nghiệp, bảo đảm nhất quán trong chính sách thu hút hỗ trợ luôn sát cánh và đồng hành cùng các nhà đầu tư. Thực hiện thu hút đầu tư có chọn lọc, đầu tư chất lượng cao và quan tâm đầu tư kết cấu hạ tầng.

Tận dụng tốt lợi thế về vị trí địa lý nằm trong vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, Bắc Ninh đã điều chỉnh quá trình, lựa chọn đột phá chiến lược trong từng giai đoạn để đưa công nghiệp vươn lên trình độ mới. Bên cạnh đó, công nghiệp hỗ trợ là các ngành công nghiệp sản xuất nguyên liệu, vật liệu, linh kiện và phụ tùng để cung cấp cho sản xuất sản phẩm được quan tâm, từng bước tạo điểm nhấn bứt phá. Từ đó, hình thành liên kết, kết nối các doanh nghiệp trong nước với doanh nghiệp FDI, nâng cao chuỗi giá trị toàn cầu; từng bước tạo nền tảng vững chắc đưa Bắc Ninh trở thành điểm đến hấp dẫn của các nhà đầu tư trong và ngoài nước.

Thành tựu nổi bật của tỉnh Bắc Ninh trong thời gian qua phải kể đến việc thu hút được vốn của nhiều tập đoàn kinh tế lớn trên thế giới như: Samsung, Canon, Hồng Hải, Nokia, Microsof... lũy kế đến nay, toàn tỉnh Bắc Ninh có 2.109 dự án đầu tư nước ngoài còn hiệu lực, với tổng vốn đạt 24,94 tỷ USD (đứng thứ tư cả nước về quy mô vốn đầu tư thu hút luỹ kế).

Năm 2023, hoạt động ngoại giao kinh tế ở Bắc Ninh khởi sắc hơn qua các cuộc “Gặp gỡ” “Đối thoại” với hàng loạt đối tác tiềm năng trong và ngoài nước như: Gặp gỡ Hàn Quốc khu vực Bắc Bộ; Đối thoại với doanh nghiệp FDI; Gặp gỡ Bắc Ninh - Nhật Bản; Hội nghị xúc tiến đầu tư các ngành điện tử Trung Quốc, tiếp Chủ tịch Hiệp hội Công nghiệp bán dẫn Hoa Kỳ...

Trong năm 2023, quán triệt phương châm đối ngoại chủ động, sáng tạo, đổi mới mạnh mẽ, hợp tác với các địa phương, đơn vị cũng được đẩy mạnh, với việc ký kết Chương trình hợp tác phát triển Bắc Giang - Bắc Ninh; thành lập các đoàn công tác tìm hiểu cơ hội hợp tác và xúc tiến đầu tư tại Mỹ, Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản, châu Âu... bên cạnh đó, tỉnh còn thành lập “Tổ công tác đặc biệt” và năm tổ chuyên gia giải quyết khó khăn, vướng mắc, hỗ trợ hiệu quả cho các doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh trên địa bàn.

Định hình chiến lược, tăng tốc và đột phá

Năm 1997, khi mới tái lập Bắc Ninh vẫn là tỉnh thuần nông, tổng sản phẩm trên địa bàn tỉnh theo giá hiện hành (GDRP) mới đạt 2.020 tỷ đồng (tương đương 182,6 triệu USD), xếp thứ 8/11 tỉnh/thành phố thuộc vùng đồng bằng Sông Hồng và đóng góp không đáng kể (0,64%) vào GDP cả nước.

Có thể nói, giai đoạn 1997 - 2010 là những năm tỉnh Bắc Ninh định hình mô hình phát triển kinh tế, với việc tập trung xây dựng kết cấu hạ tầng đồng bộ, hình thành các khu công nghiệp tập trung, củng cố các cụm công nghiệp làng nghề, thu hút vốn đầu tư từ các tập đoàn kinh tế Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, Đài Loan (Trung Quốc), châu Âu, Mỹ... nhằm xây dựng nền tảng vững chắc.

Sự góp mặt của các doanh nghiệp FDI thuộc các tập đoàn lớn đầu tư vào các ngành công nghiệp đã góp phần đưa lĩnh vực công nghiệp - xây dựng của tỉnh tăng nhanh về quy mô và đóng góp lớn trong cơ cấu kinh tế của địa phương.

Trong giai đoạn 2011 - 2021, với nền tảng của gần 15 năm trước cùng với sự gia tăng vốn đầu tư, mở rộng sản xuất của các doanh nghiệp FDI, kinh tế Bắc Ninh có đà để tăng tốc. Cơ cấu kinh tế tiếp tục chuyển dịch theo hướng tăng nhanh tỷ trọng trong ngành công nghiệp.

Năm 2011, Bắc Ninh là tỉnh thứ 13 tự cân đối và có điều tiết về ngân sách Trung ương (7%/năm). Đến năm 2021, quy mô Tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) của tỉnh đã tăng lên 227,0 nghìn tỷ đồng, gấp gần 5 lần năm 2010 và gấp 54,1 lần năm 1997; chiếm 2,71% GDP cả nước và xếp thứ 8/63 tỉnh, thành phố, xếp thứ tư vùng đồng bằng sông Hồng. Tổng thu ngân sách nhà nước trên địa bàn tỉnh đạt 33,26 nghìn tỷ đồng, gấp 168 lần năm 1997; tốc độ tăng bình quân giai đoạn 1997 - 2021 là 23,7%/năm.

Đây là dấu ấn quan trọng, đưa Bắc Ninh trở thành điểm sáng trong phát triển kinh tế cả nước. Từ một tỉnh thuần nông với nông nghiệp chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu kinh tế, nhờ định hướng đúng đắn, Bắc Ninh đã cơ bản trở thành tỉnh công nghiệp theo hướng hiện đại.

Tính chung 25 năm, tốc độ tăng trưởng kinh tế của Bắc Ninh đạt 13,9%/năm. Trong đó, khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản tăng thấp nhất (+2,2%/năm); khu vực công nghiệp - xây dựng ngày càng khẳng định vai trò đầu tàu trong phát triển kinh tế với tốc độ tăng đạt 17,9%/năm, còn khu vực dịch vụ cũng đạt tốc độ tăng hai con số với 12%/năm.

Vượt qua những khó khăn, thách thức của năm 2023, GRDP năm 2023 ước đạt 220,2 nghìn tỷ đồng (giá hiện hành). Cơ cấu kinh tế: khu vực công nghiệp - xây dựng chiếm 72,18%; dịch vụ chiếm 20,68%; nông, lâm nghiệp và thủy sản chiếm 2,88%; khu vực thuế sản phẩm trừ trợ cấp sản phẩm 4,26%. Tổng thu ngân sách Nhà nước trên địa bàn ước đạt 27.966 tỷ đồng. Xuất khẩu ước đạt 40.342 triệu USD; nhập khẩu 33.280 triệu USD.

Định hình mô hình phát triển hợp lý, hoàn thành tốt các mục tiêu phát triển về quy mô, Bắc Ninh trở thành cực tăng trưởng vững chắc của vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, vùng Thủ đô và ngày càng khẳng định vai trò quan trọng trong việc đóng góp và sự tăng trưởng chung của nền kinh tế quốc gia. Đây cũng là động lực lớn để Bắc Ninh hoàn thành nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của năm và chuẩn bị cho lộ trình bứt phá của tỉnh trong năm 2024 cũng như giai đoạn tiếp theo.