Vĩnh biệt ông – Kiến trúc sư Lê Hiệp đã về với thế giới người hiền

Kiến trúc sư Lê Hiệp – tác giả công trình Đài tưởng niệm liệt sĩ Bắc Sơn trên đường Bắc Sơn, Quảng trường Ba Đình, Hà Nội – đã thanh thản ra đi, về với thế giới người hiền.

Dấu ấn tượng đài Bắc Sơn

Tên thật là Lê Đình Hiệp, sinh năm 1942 tại Thanh Hóa, ông tốt nghiệp và sau đó giảng dạy tại Trường đại học Kiến trúc Hà Nội. Cơ duyên để ông trở thành tác giả Đài tưởng niệm liệt sĩ Bắc Sơn bắt đầu từ năm 1992, khi hỗ trợ một nhà điêu khắc phác thảo phương án dự thi. Trong quá trình ấy, ông bất chợt nảy ra ý tưởng thiết kế khối kiến trúc mang hình ngôi miếu âm trong khối hộp đặc – một ý tưởng được học trò và đồng nghiệp đánh giá độc đáo.

Đài tưởng niệm liệt sĩ Bắc Sơn – công trình kiến trúc của Kiến trúc sư Lê Hiệp, được khánh thành ngày 7-5-1994 tại đường Bắc Sơn, Quảng trường Ba Đình, Hà Nội. Công trình có kết cấu bê tông cốt thép, mặt ngoài ốp đá hoa cương trắng ngà, tạo hình khối như một “ngọn nến khổng lồ” – biểu tượng thiêng liêng tưởng nhớ và tri ân các Anh hùng liệt sĩ đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

Dù nộp muộn, phương án dự thi của ông vẫn được chấp thuận, giành giải nhì nhưng lại được Thủ tướng Võ Văn Kiệt chọn để triển khai xây dựng. Công trình khởi công ngày 7-4-1993 và khánh thành ngày 7-5-1994, nhân dịp kỷ niệm 40 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ. Với kết cấu bê tông cốt thép, ốp đá hoa cương trắng ngà, Đài tưởng niệm liệt sĩ Bắc Sơn như một “ngọn nến khổng lồ” thắp sáng lòng tri ân.

Người kiến trúc sư của nhiều tượng đài

Thành công từ công trình Bắc Sơn mở ra sự nghiệp thiết kế tượng đài và công trình tưởng niệm của kiến trúc sư Lê Hiệp. Ông là tác giả nhiều công trình tiêu biểu như Đài tưởng niệm tỉnh Tuyên Quang, Bảo tàng tỉnh Tuyên Quang, Nghĩa trang liệt sĩ Móng Cái (Quảng Ninh), và tham gia thiết kế nội thất Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Đài Tưởng niệm Tuyên Quang – Công trình đạt Giải Nhất Giải thưởng Kiến trúc Quốc gia 1996 của KTS Lê Hiệp.

Theo kiến trúc sư Vũ Hiệp, khi nhắc đến kiến trúc đài tưởng niệm ở Việt Nam, không thể không nhắc tới Lê Hiệp – người đã góp phần định hình những công trình trở thành “kinh điển”. Kiến trúc sư Trần Huy Ánh nhận xét: “Với Đài tưởng niệm liệt sĩ Bắc Sơn, ông đã khắc ghi trong không gian Hà Nội cảm thức biết ơn sâu sắc đối với các Anh hùng liệt sĩ; ký ức ấy sẽ mãi trường tồn”.

Bên cạnh sự nghiệp sáng tác, kiến trúc sư Lê Hiệp còn là một nhà giáo, tận tâm đào tạo nhiều thế hệ kiến trúc sư trẻ. Ông từng tham gia nhiều công tác hội nghề nghiệp, đóng góp tích cực cho sự phát triển của ngành kiến trúc Việt Nam.

Đài tưởng niệm liệt sĩ Núi Nhạn (TP Tuy Hòa, tỉnh Phú Yên) (cũ) –  nay sáp nhập vào tỉnh Đắk Lắk công trình kiến trúc do Kiến trúc sư Lê Hiệp thiết kế, khánh thành năm 2007. 

Với những cống hiến ấy, ông được trao Giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật (2001), cùng nhiều Giải thưởng Kiến trúc Quốc gia (1996, 1998, 2008, 2012, 2014).

Lễ viếng

Lễ viếng kiến trúc sư Lê Hiệp được tổ chức từ 7h30 ngày 9-10 tại Nhà tang lễ số 5 Trần Thánh Tông, Hà Nội.

Sự ra đi của ông để lại niềm tiếc thương trong giới kiến trúc, đồng thời nhắc nhớ về dấu ấn của một người đã dành trọn đời cống hiến cho nghệ thuật tưởng niệm và ký ức lịch sử dân tộc.