Ninh Bình sẽ công bố thành lập Khu bảo tồn Voọc mông trắng Kim Bảng

Theo thông tin từ Ban tổ chức, lễ công bố sẽ giới thiệu Quyết định số 3343/QĐ-UBND ngày 10/9/2026 của UBND tỉnh Ninh Bình về việc thành lập khu rừng đặc dụng “Khu bảo tồn loài – sinh cảnh Voọc mông trắng Kim Bảng”.

Với tổng diện tích 3.182 ha (rừng tự nhiên trên núi đá vôi chiếm 3.016,81 ha, rừng trồng 64,25 ha, đất chưa có rừng 100,94 ha). Khu bảo tồn nằm trong không gian Vân Long - Kim Bảng - Tam Chúc, hiện là khu bảo tồn loài – sinh cảnh Vọoc mông trắng quy mô lớn nhất thế giới.

Thành lập thành lập khu rừng đặc dụng "Khu bảo tồn loài - sinh cảnh voọc mông trắng Kim Bảng" tỉnh Ninh Bình. Ảnh: Nguyễn Chương

Khu bảo tồn được chia thành các phân khu bảo vệ nghiêm ngặt, phục hồi sinh thái và dịch vụ - hành chính. Ban Quản lý rừng phòng hộ, đặc dụng Ninh Bình được giao trực tiếp quản lý.

Voọc mông trắng (Trachypithecus delacouri), hay còn gọi Voọc quần đùi trắng, là loài linh trưởng đặc hữu duy nhất chỉ có tại Việt Nam; từng phân bố tại nhiều khu vực miền Bắc và Bắc Trung Bộ nhưng suy giảm mạnh do săn bắt và mất sinh cảnh. Loài được xếp vào nhóm Cực kỳ nguy cấp (CR) trong Sách Đỏ Việt Nam và Danh lục Đỏ IUCN, đồng thời nằm trong Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ theo Thông tư 27/2025/TT-BNNMT và Phụ lục I Công ước CITES.

Rừng núi đá vôi Kim Bảng là nơi sinh sống của quần thể vọoc mông trắng khoảng 120 – 150 con, quần thể lớn thứ hai thế giới sau Khu bảo tồn thiên nhiên đất ngập nước Vân Long. Từ một dải rừng phòng hộ chịu áp lực khai thác đá vôi, nạn săn bắt trái phép và nguy cơ chia tách, rừng Kim Bảng đã chính thức được chuyển đổi thành rừng đặc dụng cấp quốc gia, xác lập vùng hộ vệ pháp lý vững chắc cho quần thể voọc mông trắng.

Việc xác lập vùng bảo vệ chính thức tại Kim Bảng tạo tiền đề pháp lý và khoa học vững chắc để hoàn thiện hồ sơ trình UNESCO công nhận Quần thể cảnh quan văn hóa - sinh thái "Vân Long - Kim Bảng - Tam Chúc" là Di sản Thế giới.

Cùng với Khu bảo tồn thiên nhiên đất ngập nước Vân Long, vùng núi đá vôi Kim Bảng - Tam Chúc tạo thành vùng sinh cảnh sống còn, nâng tổng số cá thể voọc mông trắng tại địa bàn lên khoảng 370 – 400 cá thể, chiếm trên 90% tổng quần thể hoang dã toàn cầu.

Lễ công bố sắp tới là dấu mốc trong nỗ lực bảo tồn đa dạng sinh học của Ninh Bình, đồng thời tạo thêm nền tảng cho việc hoàn thiện hồ sơ đề cử Quần thể cảnh quan văn hóa – sinh thái Vân Long – Kim Bảng – Tam Chúc trình UNESCO xem xét công nhận là Di sản Thế giới.