Đà Nẵng sẽ định hình một hình mẫu đô thị biển mới mang tầm quốc tế

-Thưa ông, Đà Nẵng sở hữu những lợi thế chiến lược nào và việc phát triển các khu thương mại tự do (FTZ) gắn với cảng biển, logistics và đô thị công nghiệp ven biển sẽ tạo cơ hội gì để thành phố khai thác tối đa tiềm năng?

Nằm ở trung tâm dải bờ biển Việt Nam, Đà Nẵng vừa là mắt xích giao thương Bắc -Trung -Nam, vừa là cửa ngõ quốc tế qua Hành lang kinh tế Đông - Tây, kết nối thuận lợi với Lào, Thái Lan, Campuchia và Myanmar trong bán kính 1.000 km.

Việc hình thành FTZ tại Đà Nẵng sẽ tạo sức hút mạnh mẽ đối với các tập đoàn đa quốc gia, thúc đẩy phát triển thương mại, dịch vụ cao cấp và tài chính phù hợp định hướng tại Nghị quyết 43 và 26 của Bộ Chính trị. Không chỉ góp phần gia tăng thương mại, việc làm và thu nhập, FTZ còn là động lực nâng cao năng lực cạnh tranh, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và hình thành hệ sinh thái công nghiệp -logistics ven biển hiện đại, hiệu quả, bền vững. Nếu kết hợp FTZ với trung tâm tài chính quốc tế, Đà Nẵng có thể vươn mình trở thành hình mẫu đô thị biển quốc tế, đóng vai trò động lực phát triển quốc gia.

TS. Dư Văn Toán, Viện Khoa học Môi trường, Biển và Hải đảo, Bộ Nông nghiệp và Môi trường

- Ông đánh giá thế nào về những lợi thế chiến lược của Đà Nẵng để phát triển không gian biển?

Đà Nẵng hội tụ nhiều lợi thế chiến lược để trở thành trung tâm thương mại tự do và tài chính quốc tế, tương tự Singapore hay Dubai, nhưng có dư địa phát triển lớn hơn. Về vị trí địa kinh tế, nếu Singapore tận dụng lợi thế gần eo biển Malacca, tuyến hàng hải sầm uất nhất thế giới, Dubai là đầu mối kết nối Á - Âu -Phi, thì Đà Nẵng nằm gần tuyến hàng hải quốc tế trên Biển Đông, nơi chiếm hơn 40% lưu lượng thương mại toàn cầu. Đồng thời, Đà Nẵng là cửa ngõ ra biển của Hành lang kinh tế Đông -Tây, kết nối thuận lợi với Lào, Thái Lan, Myanmar qua hệ thống giao thông liên vùng và cảng nước sâu hiện đại.

Thiên nhiên ưu đãi, hạ tầng hiện đại, Đà Nẵng có nhiều lợi thế để phát triển khu thương mại tự do mang bản sắc riêng

Lợi thế hơn DuBai và Singapore, Đà Nẵng còn nhiều dư địa phát triển cả về quỹ đất, không gian đô thị và tài nguyên thiên nhiên, điều mà hai quốc gia trên đều còn khả năng để mở rộng. Ngoài ra, Đà Nẵng có nguồn nhân lực trẻ, năng động, hệ thống giáo dục có định hướng nghiên cứu quốc tế, tạo tiền đề cho sự bứt phá trong các lĩnh vực công nghệ, tài chính số và đổi mới sáng tạo góp phần định vị Đà Nẵng là đô thị biển toàn cầu vượt xa cả Singapore hay Dubai.

-Thưa ông, khi phát triển thành một khu thương mại tự do hay một trung tâm tài chính quốc tế thì Đà Nẵng, theo ông, sẽ phải đối diện với những thách thức như thế nào?

Đà Nẵng bứt phá trở thành trung tâm thương mại tự do và tài chính quốc tế, thành phố đứng trước nhiều cơ hội và không ít thách thức. Trước hết, Đà Nẵng cần có khung pháp lý mang tính đột phá minh bạch, ổn định nhưng đủ linh hoạt để thích ứng với các chuẩn mực toàn cầu và thu hút dòng vốn chất lượng cao. Song song, đội ngũ nhân lực tinh hoa phục vụ các lĩnh vực công nghệ, tài chính, logistics. Tiếp đến là phát triển giao thông, logistics và hạ tầng số phải được quy hoạch hiện đại, đồng bộ, tạo nền tảng cho chuỗi giá trị toàn cầu. Cuối cùng, thành phố kiến tạo mô hình quản lý chuyên nghiệp, hiệu quả và minh bạch, gắn với thể chế thử nghiệm và tư duy mở, sẽ là chìa khóa đưa Đà Nẵng vươn lên thành biểu tượng mới của kinh tế biển và đô thị biển mang tầm quốc tế.

- Theo ông, Đà Nẵng cần ưu tiên phát triển những ngành công nghiệp trọng điểm nào để đưa thành phố sớm vươn tầm trở thành đô thị biển mang tầm quốc tế?

Phối cảnh minh họa Dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng khu chức năng thương mại dịch vụ thuộc vị trí số 5, thuộc Khu thương mại tự do Thành phố Đà Nẵng.   

Để Đà Nẵng vươn tầm thành đô thị biển đẳng cấp quốc tế, cần ưu tiên phát triển các ngành công nghiệp biển chiến lược, dựa trên công nghệ cao và đổi mới sáng tạo. Trước tiên là hệ sinh thái logistics thông minh và dịch vụ cảng biển tích hợp, kết nối với khu thương mại tự do (FTZ) và trung tâm tài chính quốc tế. Việc quản lý cần được số hóa toàn diện, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, cảm biến biển sâu và dữ liệu lớn để nâng cao hiệu quả vận hành, an ninh và giám sát môi trường.

Tiếp theo là năng lượng tái tạo biển, lĩnh vực mũi nhọn trong xu thế kinh tế xanh. Đà Nẵng có tiềm năng dẫn đầu với các công nghệ như điện gió ngoài khơi, điện sóng, sản xuất hydro xanh. Đây sẽ là nguồn năng lượng bền vững cho các khu công nghiệp ven biển, đồng thời tạo nền tảng phát triển tài chính xanh và đạt mục tiêu Net Zero.

Song song, cần phát triển công nghiệp hỗ trợ công nghệ cao, bao gồm robot, thiết bị tự động và điều khiển từ xa. Việc hình thành các trung tâm nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, hợp tác với đại học và doanh nghiệp toàn cầu, sẽ là lực đẩy chiến lược để Đà Nẵng bứt phá, trở thành cực tăng trưởng xanh của khu vực.

Và cuối cùng, không thể thiếu chính là “công nghiệp văn hóa”, phát huy các lợi thế về du lịch, lễ hội, sự kiện để trở thành điểm đến của Châu Á.

- Nhà đầu tư chiến lược chính là giá trị cốt lõi giúp Đà Nẵng hoàn thành giấc mơ phát triển đô thị biển mang tầm quốc tế. Vậy Đà Nẵng cần làm gì để thu hút và giữ chân nhà đầu tư lâu dài ?

Để Đà Nẵng trở thành đô thị biển hiện đại và đáng sống tầm khu vực, vai trò của các nhà đầu tư chiến lược là then chốt. Thành phố cần có chính sách ưu đãi toàn diện về nhập cư, mua nhà, thuế và chuyển ngoại tệ, giúp nhà đầu tư quốc tế yên tâm coi Đà Nẵng là “ngôi nhà thứ hai”. Đồng thời, cần đầu tư hạ tầng đồng bộ, hiện đại : khu nhà ở cao cấp, trường học quốc tế, y tế chất lượng cao, khu vui chơi, giải trí… như mô hình các đô thị  kiểu mẫu toàn cầu.

Bên cạnh thu hút các tỷ phú công nghệ, nhà sáng lập trong lĩnh vực năng lượng sạch, xe điện, công nghệ biển..., Đà Nẵng cần phát triển các khu dịch vụ 5 sao biệt lập trên đảo, cả khu dành cho nhà đầu tư bậc trung và chuyên gia. Khi có môi trường sống, làm việc lý tưởng, gắn với khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo, Đà Nẵng hoàn toàn có thể trở thành thành phố "đáng sống”, đáng đầu tư nhất của khu vực và thế giới.