Chuyển đổi số: Cơ hội và bài toán tài chính với doanh nghiệp nhỏ và vừa

Thiếu vốn, khó cất bước số hóa

Hà Nội hiện có hơn 350.000 doanh nghiệp, trong đó DNNVV chiếm đa số và đóng góp trên 40% GDP của thành phố. Tuy nhiên, theo báo cáo của Sở Kế hoạch và Đầu tư Hà Nội, chỉ khoảng 45% DNNVV có kế hoạch ngân sách cho chuyển đổi số, và chỉ một phần đủ khả năng triển khai. Đáng chú ý, gần 20% doanh nghiệp chưa hề dự toán chi phí cho lĩnh vực này.

Ông Nguyễn Xuân Thống, Phó Tổng thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Hà Nội, phát biểu tại hội nghị về chuyển đổi số cho doanh nghiệp.

Ông Nguyễn Xuân Thống, Phó Tổng thư ký Hiệp hội DNNVV Hà Nội, nhận định: “Nhiều doanh nghiệp muốn đầu tư phần mềm quản trị, tự động hóa hay thương mại điện tử, nhưng chi phí ban đầu lớn khiến họ phải dừng lại. Vấn đề không phải thiếu ý chí, mà là thiếu vốn và thiếu sự hỗ trợ thiết thực.”

Chi phí đầu tư tối thiểu cho một hệ thống số cơ bản thường lên đến hàng trăm triệu đồng, trong khi khả năng thu hồi vốn của doanh nghiệp nhỏ khá chậm. Cùng với đó, điều kiện vay vốn tín dụng khắt khe, yêu cầu tài sản thế chấp và báo cáo tài chính minh bạch, khiến tỷ lệ tiếp cận vốn của DNNVV vẫn rất thấp.

Ngoài ra, biến động kinh tế – từ lạm phát, giá nguyên vật liệu đến áp lực chi phí nhân công – càng làm doanh nghiệp khó dành nguồn lực cho đầu tư dài hạn vào công nghệ.

Cần cơ chế tài chính linh hoạt và hỗ trợ đồng bộ

Trước khó khăn trên, thành phố Hà Nội đã triển khai Chương trình hỗ trợ chuyển đổi số cho DNNVV giai đoạn 2021–2025, với mục tiêu có ít nhất 50% doanh nghiệp ứng dụng nền tảng số cơ bản. Một số doanh nghiệp đã thành công nhờ tiếp cận vốn hỗ trợ, như trường hợp doanh nghiệp dệt may vay 2 tỷ đồng để triển khai phần mềm quản lý kho, giúp năng suất tăng 20% chỉ sau 6 tháng.

Doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Thái Nguyên tham gia khóa đào tạo về quảng cáo và bán hàng trên nền tảng số, thương mại điện tử.

Theo các chuyên gia, để thúc đẩy chuyển đổi số, cần tạo dựng hệ sinh thái hỗ trợ toàn diện: ngân hàng phải linh hoạt hơn trong xét duyệt tín dụng; chính quyền cần đẩy mạnh ưu đãi thuế và hỗ trợ tài chính chuyên biệt; các hiệp hội cần làm cầu nối tư vấn, đào tạo và hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận quỹ đầu tư.

Ở tầm vĩ mô, việc vận hành hiệu quả Quỹ bảo lãnh tín dụng cho DNNVV sẽ giúp tháo gỡ nút thắt tài sản đảm bảo, mở rộng cơ hội tiếp cận vốn ngân hàng. Song song, việc huy động nguồn lực từ các quỹ đầu tư mạo hiểm, quỹ đổi mới sáng tạo cũng là hướng đi phù hợp để doanh nghiệp nhỏ tận dụng cơ hội trong kỷ nguyên số.

Chuyển đổi số vừa là cơ hội, vừa là thách thức tài chính. Với sự vào cuộc đồng bộ từ Nhà nước, tổ chức tín dụng và cộng đồng doanh nghiệp, DNNVV hoàn toàn có thể biến công nghệ thành lợi thế cạnh tranh bền vững.